herontwerp van ingeklemde aanbouw 

Enkel ruimte voor het ontwerp van een dak

Blauwdruk van de oorspronkelijke realisatie van de hoekwoning uit een serie van 16 woningen met een uitzonderlijke diagonale erfgrens. Met aangegeven waar de nieuwe keuken is gerealiseerd, ingeklemd tussen de tweedaagse aanbouw aan de achterzijde van de woning. bron: archief gemeente 's-Hertogenbosch

Aan de rand van de historische binnenstad van ‘s-Hertogenbosch, in de schaduw van de citadel, is een benedenwoning gerenoveerd uit de vroege twintigste eeuw. Waar het woonhuis oorspronkelijk is blijft het intact, wat later verbouwd en toegevoegd is wordt vernieuwd. 

 

Opdrachtgever: Particulier

 

Status: Beschermd Stadsgezicht

 

Bouwhistorie / object: benedenwoning uit de vroege twintigste eeuw naar ontwerp van H. van den Velden.

Zijaanzicht van een van de daklichten, afgewerkt met fijnbezaagd populierenhout.
Blauwdruk van de oorspronkelijke realisatie van de hoekwoning uit een serie van 16 woningen met een uitzonderlijke diagonale erfgrens. Met aangegeven waar de nieuwe keuken is gerealiseerd, ingeklemd tussen de tweedaagse aanbouw aan de achterzijde van de woning. bron: archief gemeente 's-Hertogenbosch
Doorzicht van de keuken met nieuw ontworpen dak met drie onregelmatige daklichten.

Met welke vraag kwam de opdrachtgever?


Het bestaande woonhuis functioneerde, maar er was onvoldoende ruimte en vooral een gebruik aan contact met de tuin. Vooral dit laatste is een veel voorkomende eigenschappen van vroeg twintigste eeuwse woonhuizen. In de afgelopen honderd jaar is de wijze waarop we woning gebruiken behoorlijk veranderd en dan met name het gebruik van de keuken. Deze ruimte is van een ondergeschikte, ondersteunende en functionele plek in het huis ontwikkelt tot een dominante leef- en verblijfsruimte. Dit woonhuis bood deze mogelijkheid nog niet en dit was de belangrijkste vraag voor dit project.

Vernieuwing en behoud, gaat dat samen?

In dit geval zeker. De bestaande woning was eerder (jaren ’50 en jaren ’70) uitgebreid met een keuken en bijkeuken. Al vrij snel was duidelijk dat het vervangen van deze minderwaardige gebouwdelen de basis van de oplossing zou moeten zijn. Doordat deze plek is ingeklemd tussen tweedaagse bestaande bebouwing werd vrij snel geconcludeerd dat de ontwerpopgave zich concentreerde op het zorgvuldig ontwerpen van een dak.

 

Een volledig transparante en te openen pui versterkt het contact met de tuin. Het dak had meerdere rollen te vervullen. Naast het afdekken voor invloeden van buitenaf was tevens het bieden van (uit)zicht, daglichttoetreding en privacy ten opzichte van de bovenwoning gewenst. Om deze reden hebben we een serie van drie daklichten gemaakt. Deze zijn in het interieur kracht bijgezet door het toegepaste materiaalgebruik, warm populierenhout.

Een nieuw achtergevel met maximale transparantie en opening door de toepassing van een schaarpui.
Doorsnedetekeningen in zowel dwars- als langsrichting van de onregelmatig vormgegeven daklichten.

Waarom niet 3 gelijke daklichten?

Het klopt dat de maat en de hellingshoek van de drie achter elkaar geplaatste daklichten varieert. Het doel bij deze serie daklichten is optimaal doorzicht en geen zichtbaar dakvlak van het voorliggende daklicht. Als referentiepunt voor dit plan is de drempel genomen op de grens van de oorspronkelijke woning en de nieuwe aanbouw. Bijkomend voordeel is dat de daklichten naarmate je dieper in de plattegrond komt dichter bij elkaar komen te liggen en als resultaat meer daglicht op de donkere posities in de ruimte geven.

Dieper in de plattegrond liggen de daklichten dichterbij elkaar om op de donkerste plaatsen in de keuken voor meer daglicht te zorgen.

Dit project is een samenwerking tussen:

architectenbureau Huib Koman
van den Meerendonk bouwadvies
Nico de Bont